11, డిసెంబర్ 2018, మంగళవారం

నాయిక....!!

చీకటి జీవితం నాదైనా
మిణుగురునై వెలుగుతూ
నవ్వులు రువ్వే నాయికను

ఒంటరినై నేనున్నా
అనుబంధాలంటూ లేకున్నా
ఆకలి నేస్తానికి చుట్టాన్ని

క్షణానికో పేరు మార్చుకున్నా
అసలు పేరు గుర్తుకే రాని
అభాగ్యపు బాటసారిని

గమ్యమెటుపోతుందో తెలిసినా
కాయం పచ్చిపుండై కలత పెడుతున్నా
గమనాన్ని ఆపలేని నిర్భాగ్యురాలిని

ఎడతెరిపిలేని ఎందరి మెాహాలకో
ఆటవస్తువునై మిగులుతూ
రాతిరి సామ్రాజ్యపు రారాణిని..!!

10, డిసెంబర్ 2018, సోమవారం

రాతిరెటు పోయిందో....!!

కలత నిదురలో
స్వప్నాలన్నీ కలవర పడుతుంటే

రెప్పలెనుక చీకటిలో
రేయినెదుకుతున్న రేపటి కోసం

నింగినంటిన తారకల్లో
అగుపడని నెలపొడుపు జాడకై

వేసారిన ఏకాంతాలు
మౌనాలను ఆశ్రయించినట్టుగా

క్షణాల దొంతర్లు
నిశ్శబ్ధపు  పాతాళంలోనికి జారిపోతున్నా

జీవితాన్ని గెలవాలన్న ఆశ
వెదుకుతోంది రాతిరెటు పోయిందోనని...!!

ఏక్ తారలు...!!

1.   అలుపు లేదు కాలానికెప్పుడు_మనసుతో మమేకమైన నీ జ్ఞాపకాలతో..!!

8, డిసెంబర్ 2018, శనివారం

ఓదార్పు...!!

6.12.2018 న "సత్య నీలహంస(మూర్తి)" వాళ్ళ నాన్నగారు అకస్మాత్తుగా కాలం చేసారు. వారికి ఆత్మశాంతి కలగాలి. కుటుంబ సభ్యులకు ఓదార్పు కలగాలి.

అద్దె ఇంటికి తీసుకురానివ్వని ఔదార్యం ఇంటివాళ్ళది. ఇంత కష్టంలో ఉండి కూడ ఓటు వేయాలని వెళితే ఓటు గల్లంతు.

సత్యా...కొడుకుగా ఇంటి బాధ్యతలు, ఉద్యోగ బాధ్యతలు నిర్వహిస్తూ ఓ పౌరుడిగా ఈ సమాజంలో మీ కర్తవ్యాన్ని మర్చిపోని మీ వ్యక్తిత్వాన్ని అందరు ఆదర్శంగా తీసుకోవాలి.

కష్టంలో కూడా బాధ్యతను మరువని వ్యక్తులు అరుదుగా ఉంటారు. అమ్మని అపురూపంగా చూసుకునే కొడుకుగా నాకెంతో ఇష్టమైన తమ్ముడు "సత్య"ఈ బాధ నుండి త్వరగా కోలుకోవాలని కోరుకుంటూ....

6, డిసెంబర్ 2018, గురువారం

అందరికి ఆత్మీయ ఆహ్వానం...!!

నా రాతలు కొన్ని "అంతర్లోచనాలు" అన్న పేరుతో పుస్తకంగా 15 డిసెంబర్ 2018 శనివారం సాయంత్రం 6 గంటలకు విజయవాడ ఠాగూర్ స్మారక గ్రంధాలయంలో రాబోతోంది.

పిలవలేదని అలగకుండా, నా మతిమరుపును మన్నించి, ఇది నా ఆత్మీయ ఆహ్వానంగా భావించి అందరూ తప్పక రావాలని మనస్పూర్తిగా కోరుకుంటూ...

మంజు యనమదల

3, డిసెంబర్ 2018, సోమవారం

నిర్జన వారధి కొండపల్లి కోటేశ్వరమ్మ..!!


       చిన్నప్పటి నుంచి పుస్తకాలు, పాటలు బాగా ఇష్టమవడంతో ఆ పుస్తకం ఈ పుస్తకం అని లేకుండా అన్ని చదవడం అలవాటైన నాకు బాలమిత్ర, చందమాలతోనే కాకుండా పీపుల్స్ ఎన్ కౌంటర్, ప్రజాశక్తి వంటివి కూడా వదలకుండా చదవడం అలవాటైపోయింది. మా చిన్నప్పుడు నాకు తెలిసింది రెండు పార్టీలే. ఒకటి కమ్యూనిస్టు పార్టీ, రెండోది కాంగ్రెస్ పార్టీ. పిల్లలందరూ ఒకటి, నేను ఒక్కదాన్నే కత్తి, సుత్తి, నక్షత్రం అనడం నాకింకా గుర్తుంది. సెలవల్లో మా ఊరు వచ్చిన రాడికల్స్ అక్కలు, అన్నలతో నేనూ తిరుగుతూ వాళ్ళ పాటలు నేర్చుకుంటూ ఉండేదాన్ని. అలా విన్న పేర్లలో కొండపల్లి సీతారామయ్యగారి పేరు ఒకటి. కొన్ని రోజుల క్రిందట చదివిన " నిర్జన వారధి " పుస్తకం సమీక్ష కొండపల్లి కోటేశ్వరమ్మ గారి జీవితచరిత్ర.
    బహుశా తన జీవితాన్ని ఈ " నిర్జన వారధి " అన్న పేరు ద్వారానే మనకు పరిచయం చేయాలనేమో తన ఆత్మకథను చాలా వివరంగా, సంయమనంతో ఓ యోగ స్థితిలో రాసినట్టుగా అనిపించింది. నిర్జన వారధి అంటే మనుష్యులు లేని వంతెన. ఈ మాట తల్చుకుంటే మనసు బాధగా ఉంటుంది ఓ విషాద వీచిక తాకుతుంది కాని మనుష్యులు లేనంత మాత్రాన వంతెన కూలిపోదు. స్థిరంగా అలాగే నిలిచి తరువాత రాబోయే వారిని ఆవలి దరి చేర్చడానికి. "విషాదం వారధిది కాదు, వారధిని వాడుకోలేని వారిది." ఎంత నిజం ఈ మాటలు కొండపల్లి కోటేశ్వరమ్మ గారి విషయంలో. నాలుగు తరాలకు ప్రతినిధిగా, మూడు తరాల్లో ఎన్నో ఉద్యమాలకు ఊపిరిగా, ఆత్మాభిమానమే ఆభరణంగా మొక్కవోని ధైర్యంతో ఎందరున్నా ఎవరూలేక ఒంటరిగా బతికిన ఓ విషాద చరిత కొండపల్లి కోటేశ్వరమ్మ గారిది.  ఓ మనిషి జీవితంలో కాస్తో, కూస్తో విషాదం ఉండటం సహజం. నూరేళ్ళ జీవితంలో ఎన్నో ఉద్యమ చరితలకు ప్రత్యక్ష సాక్షి. ఈ కాలంలో చరిత్రతో పాటు కోటేశ్వరమ్మ గారి జీవితమూ అనేక మలుపులు తిరిగింది. స్వాత్రంత్య, సంస్కరణ, కమ్యూనిస్టు, మహిళా, వ్యక్తిత్వ జాగరణోద్యమాలు, నక్సలైట్ ఉద్యమాలు ఇలా నాలుగు తరాల మనుష్యుల మధ్యే కాకుండా, ఉద్యమాలకు కూడా వారధిగానే మిగిలిపోయారు.
  "  శకలాలుగా మిగిలిన ఙివితం ఒక వెంటాడే జ్ఞాపకమై
     గుండె భళ్ళున పగిలిన అద్దమై పోతుంది
    ఇవిగో, ఆ పెంకులనుంచి పేర్చిన జ్ఞాపకాలే ఇవన్నీ"అంటూ మొదలౌతాయి ఆమె జ్ఞాపకాలు.
      కోటేశ్వరమ్మ కృష్ణాజిల్లా పామర్రులో 5 ఆగస్టు 1918 జన్మించారు. నాలుగైదేళ్ళ వయసులోనే మేనమామతో పెళ్ళి, పెళ్ళైన రెండేళ్లకే వైధవ్యం, తర్వాత చిన్న వయసులోనే జాతీయోద్యమంలో పాల్గొనడం, అమ్మ అండతో సంప్రదాయాలకు, ఊరిలోని వారికి వ్యతిరేకంగా కొండపల్లి సీతారామయ్య గారితో పునర్వివాహం. కమ్యూనిస్టు భావాలతో ఉత్తేజితుడై, దీక్షగా కార్యకర్తగా పని చేస్తున్న భర్త కొండపల్లి సీతారామయ్యతో కలిసి పార్టీ కార్యకర్తగా, సాంస్కృతిక ప్రదర్శకురాలిగా ఎదగడం, జైలుపాలవడం, పార్టీ నిషేధంలో ఉన్నప్పుడు భర్తకు, పిల్లలకు దూరంగా రహస్యంగా ఉంటూ పార్టీకి సాయపడటం ఇదీ పార్టీ కార్యకర్తగా ఆమె పాత్ర.
     ఇంత చేసినా.. కారణమేదైనా కానీ, ఆమెను వదలి భర్త కొండపల్లి సీతారామయ్య పిల్లలతో కలిసి మరొకామెతో సహజీవనం చేయడం, కనీసం హైస్కూల్ చదువు కూడా లేని 35 ఏళ్ళ కోటేశ్వరమ్మకు ఆర్ధికంగా ఏ ఆధారము లేదు. నిషేధకాలంలో పార్టీ అవసరాల కోసం అమ్మిన నగల సొమ్ము విలువను పార్టీ తిరిగి ఇవ్వబోతే సీతారామయ్య తీసుకోనివ్వలేదు. స్వశక్తితో నిలబడాలన్న ధ్యేయంతో ఆ వయసులో హైదరాబాదు ఆంధ్ర మహిళా సభలో మెట్రిక్ చదవడానికి చేరి, ఫీజులకు ప్రభుత్వ స్టైఫండ్, రేడియో నాటకాలు, కార్యక్రమాల్లో పాల్గొంటూ, కథలు రాస్తూ వచ్చిన డబ్బును స్వంత ఖర్చులకు వాడుకునేవారు. మెట్రిక్ పాసయ్యాక పై చదువులకు వీలుకాక కాకినాడ గవర్నమెంట్  పాలిటెక్నీక్ కళాశాల అమ్మాయిల హాస్టల్లో వార్డెన్ ఉద్యోగంలో చేరి సాహిత్య సభలలో పాల్గొంటూ రచనలు చేయడం మొదలుపెట్టారు.
      వరంగల్ మెడికల్ కాలేజ్ లో చదువుతున్న కూతురు కరుణ తనతో చదువుతుంటున్న కావూరి రమేష్ ను ప్రేమ వివాహం చేసుకున్నా కోటేశ్వరమ్మ గారికి పెళ్ళిపిలుపు లేదు. కొండపల్లి సీతారామయ్య నక్సలైట్ ఉద్యమానికి నాయకుడైన తరువాత వరంగల్ రీజనల్ ఇంజనీరింగ్ కాలేేేేజిలో చదువుతున్న కొడుకు  చందు తండ్రిని వ్యక్తిగా గౌరవించక పోయినా ఉద్యమనాయకుడిగా గౌరవించాడు. కేసుల్లో కొంతకాలం జైలులో ఉన్న చందు కనిపించకుండా మాయమయ్యాడు. కొన్నేళ్ళ తరువాత పోలీసులు వచ్చి ఆత్మహత్య చేసుకున్నాడని చెప్పడంతో కనీసం కొడుకు శవాన్ని కూడా చూడటానికి నోచుకోని తల్లి ఆమె. కేసుల్లో ఉన్నప్పుడు బెయిల్ పై బయటకు వచ్చినప్పుడు తనతో విజయవాడలో గడిపిన ఒక్క సంవత్సర కాలం సంతోషం మాత్రమే ఆ తల్లిది. ఆకస్మిక మరణం అల్లుడిదైతే అది తట్టుకోలేని కూతురు ఆత్మహత్య మరో విషాదం కోటేశ్వరమ్మ గారి జీవితంలో. అండగా నిలబడిన తల్లి తన కూతురుకన్నా ముందే మరణించడంతో ఒంటరిగా మిగిలిపోయిన జీవితం ఓ విషాద సంద్రం.
      సీతారామయ్య గారిని నమ్మిన పార్టీ నట్టేట ముంచింది, ప్రభుత్వం జైల్లో పెట్టినప్పుడు బంధువెవరో వచ్చి నిన్ను చూడాలనుందట అంటే ఆయనకు చూడాలనుంటే నాకు చూడాలని ఉండొద్దా లేదు కాబట్టి రాను అని నిక్కచ్చిగా చెప్పిన నిజాయితీ ఆమెది. జైలు నుంచి విడుదలైన మతి స్థిమితం లేని సీతారామయ్యను మనవరాళ్ళు ఇంటికి తీసుకు వస్తే ముందు చూడటానికి నిరాకరించినా ఆ స్ఠితిలో చూసి బాధగా అనిపించి హైదరాబాదు వెళ్లి అక్కడ చండ్ర  రాజేశ్వరరావు వృద్ధాశ్రమంలో ఉండేవారు. కొన్నాళ్ళకు సీతారామయ్య గారు మరణించినప్పుడు ఎనభై ఏళ్ళ జీవితాన్ని ఉద్యమం కోసం ధారబోసిన మనిషిని చూడటానికి రాని పార్టీ వాళ్ళను తల్చుకుని " కోటేశ్వరమ్మను సీతారామయ్య తనకు అనుకూలంగా లేదని ఆనాడు వదిలేసాడు. ఇప్పుడు పార్టీ వాళ్ళు సీతారామయ్యను వదిలేసారు. ఇదేనా జీవితం..? అనుకున్నారు. రెండేళ్లుగా విశాఖలో మనుమరాళ్ళ దగ్గర ఉంటూ  19 సెప్టెంబరు 2018 న ఎర్రని తారగా ఆకాశంలో నిలిచారు. తన పార్థివ దేహాన్ని కూడా వైద్య విద్యార్థుల పరిశోధనార్థం ఆంధ్ర మెడికల్ కళాశాలకు అప్పగించారు.
    పసితనం నుండి జీవిత చరమాంకం వరకు సమస్యలతో పోరాడిన యోధురాలు తన జీవితాన్ని ఎందరికో స్ఫూర్తిగా మార్చిన సాధకురాలు, నిరంతర జీవితరణంలో అలుపెరుగని సాయుధ శిక్షకురాలు ఎందరికో మార్గ దర్శకం.
" భూత భవిష్యత్తులకు పట్టుకొమ్మగా నిలిచి, అటు తల్లి తరానికి, ఇటు బిడ్డల తరానికి తన బ్రతుకును వారధిగా చేసి దానిపై నుండి అటు ఒకరు, ఇటు ఒకరు వెళిపోతే... కోటేశ్వరమ్మ నిర్జన వారధిగా మిగిలిపోయింది."  అన్న కవి సోమసుందర్ మాటనే ఎందరి బలవంతం చేతనో ఆమె రాసిన ఆత్మకథకు శీర్షికగా ఎంచుకున్నారు. చిన్న చిన్న సమస్యలకే జీవితాల్ని ముగించుకునే ఎంతోమందికి జీవితపు అర్ధాన్ని, బతుకంటే ఏమిటో, సమస్యల వలయాల నడుమ పోరాటం ఎలా చేయాలో, పుట్టుకకు సార్ధకత ఏమిటో చావులో సైతం చూపిన ధీరవనిత కొండపల్లి కోటేశ్వరమ్మ గారు. ముఖ పరిచయం కానీ, పుస్తక పరిచయం కానీ ఆమెతో లేని నేను ఆమె గురించి ఎంతోమంది రాసిన వ్యాసాల నుంచి సేకరించి రాసిన వ్యాసం ఇది. 
      

30, నవంబర్ 2018, శుక్రవారం

ఎదుటివారి రాతలను...!!

నేస్తం,
        ఏ వ్యాపకం ఎలా ఉన్నా, ఏ అనుబంధం ఎటు పోతున్నా మనకంటూ మిగులుతున్న కొన్ని క్షణాలను మనకిష్టమైనట్లు గడపాలనుకోవడం కూడా అత్యాశగానే మిగిలిపోతుంటే ఏమి చేయలేని నిస్సహాయత. బాధ్యతలు, బంధాలు చివరి క్షణాల వరకు మనతోనే కొట్టుమిట్టాడుతూ ఉంటాయి. పలుకు నేర్వనమ్మకి  మాట కూడా బరువేనన్నట్టుగా అవుతున్న రోజులివి. మనమెవ్వరి జోలికి పోకున్నా పనిగట్టుకుని మనతో కయ్యానికి కాలుదువ్వే నైజాలు అడుగడుగునా ఎదురౌతూనే ఉన్నాయి. ఈ సామాజిక మాధ్యమాల వాడుక పెరిగిన కొలది ఒకరు బావుంటే ఒకరు ఓర్వలేనితనం ఎక్కువై ఎవరికి వారు వారు చెప్పిందే వేదం, వారి ఇష్టాలే గొప్పవి అన్నట్టుగా మరొకరిని ఎద్దేవా చేయడం పరిపాటిగా మారిపోయింది. వ్యక్తి పూజలు, పుల్లవిరుపు మాటలు, ప్రతిదానికి రాజకీయ రంగులు పూలమడాలు, కులం ముసుగు కప్పడాలు బాగా ఎక్కువై పోయాయి. మనం ఎవరిని విమర్శించక పోయినా పనిగట్టుకుని మరి మన గోడలకొచ్చి ఎవరేమిటి అన్నది తెలియకుండా ఎదో ఒక రంగు పులిమేస్తూ హమ్మయ్య అని చంకలు గుద్దుకుంటూ శునకానందం పొందడం నిత్యకృత్యమై పోయింది.
       మన చేతికున్న ఐదు వేళ్ళే ఒకలా ఉండవు అలాంటిది అందరికి ఒకే ఇష్టం ఎలా ఉంటుంది? ఒకరికి ఇగురు ఇష్టమైతే మరొకరికి పులుసు ఇష్టమౌతుంది. నా గోడ మీద కాని, నా బ్లాగులో కాని, నేను పంపే పత్రికలకు కాని ఏమి రాయాలన్నది పూర్తిగా నా ఇష్టం మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. డబ్బులకో, మరోదానికో అమ్ముడుబోయి రాసె రాతలు నావి కాదు. రాయాలనిపించినప్పుడు మాత్రమే రాసే రాతలు నావి. నేనెప్పుడూ ఎవరి రాతలను కాని, ఇష్టాలను కాని విమర్శించలేదు. అలా అని నా జోలికి వస్తే మాత్రం ఊరుకోను అది ఎవరైనా సరే. ఏం మీకు నచ్చిన పోస్ట్లు మీరు పెట్టుకుంటున్నప్పుడు ఎదుటివారికి అదే వర్తిస్తుందన్న చిన్న ఆలోచన మీకెందుకు లేదు. మీకిష్టమైన వారిని మీరు పొగుడుకోవచ్చు కాని మరొకరు ఎవరినైనా పొగిడితే మాత్రం తట్టుకోలేరు.. ఇదెక్కడి న్యాయం? సమీక్షలు, రాజకీయ విశ్లేషణలు, కవితలు ( ఓ మన్నించండి నేను కవిని కాదు ) కాదు కాదు భావాలు అనాలి కదా ఇలా నాకు నచినవే నేను రాస్తాను. చదివితే చదవండి లేదా నిరభ్యంతరంగా వెళ్లిపొండి, అంతేకాని ఉచిత సలహాలు ఇవ్వకండి. న రాతలు పూర్తిగా నా ఇష్టం. నేనేం ఎవరిని బలవంతపెట్టో, మొహమాటపెట్టో చదివించడం లేదు. అలాగే నేను స్పందించే తీరు కూడా. ఒకరడుగుతారు పూర్తిగా చదివే స్పందించారా అని, మరొకరడుగుతారు ఎన్నిసార్లు స్పందిస్తారు అని... రాతలకు, స్పందనలకు విలువ తెలిసిన వారు అర్ధం చేసుకోండి. కొందరికేమో అసలు అక్షరాల విలువ, స్పందనల విలువ తెలియదు. మీరు గొప్పవారే, మీ రాతలు చాలా గొప్పవే అయ్యుండొచ్చు. మీకు బోలెడు అవార్డులు, రివార్డులు వచ్చి ఉండొచ్చు. స్పందనకు కనీసం ప్రతిస్పందించడం సంస్కారం అని తెలుసుకోండి. మీ రాతలే గొప్పవని, మరెవరూ మీ అంత గొప్పగా రాయలేరని అనుకుంటూ ఓ రకమైన భ్రమలో ఉండిపోతే అది మీకే నష్టం.
ఎదుటివారి రాతలను కించపరచని సంస్కారం అందరు అలవర్చుకోవాలని మనసారా కోరుకుంటూ... 

ఏక్ తారలు...!!

1.   ఆలోచనా ఎక్కువే అక్షరానికి_అర్ధవంతమైన భావమై ఇమడాలని...!!

2.  మనసులో ప్రతిష్టించుకుంది_తలపుల అక్షరాలతో చేరువౌతూ....!!

3.   సుతి మెత్తనిదే అక్షరం_చురకత్తిలా మారినా....!!

4.   వేగుచుక్కగా మారి వెన్ను తట్టింది_ఓదార్పు తానైంది అక్షరం....!!

5.   శాంతి సంద్రాన్ని కానుకిచ్చింది అక్షరం_కల్లోల కడలిని తాను హత్తుకుని..!!

6.   తీరని మెాహమే మరి_అలవాటై అల్లుకున్న అక్షరాలపై...!!

7.  ఊతమై మిగిలింది ఎందరికో_ఒంటరి అక్షరంగా తనుంటూ...!!

8.   భావదాహార్తి తీరడం లేదు_తనివితీరని అక్షరానుబంధం పెనవేసుకుని..!!

9.  రేపటి కోసం ఎదురుచూస్తున్నా_నన్ను వదిలుండలేని నీ రాకకై...!!

10.  కన్నీరు కలత చెందినట్లుంది_చెక్కిలిని అంటిపెట్టుకుని ఉండలేనని...!!

11.  కల కలత పడుతోంది_మన పరిచయం కలవరమౌతోందని...!!

12.   దగ్గర కాలేనప్పుడు తెలుస్తుంది_మనసుల మధ్యన దూరమెంతని....!!

13.   నేల రాలినా నిత్య పరిమళమే_పారిజాతమంటి నెయ్యానికి...!!

14.  మనసే లేదంటే మారాము చేసావుగా_ఇచ్చి పుచ్చుకోవడాలు మనకెందుకంటూ...!!

15.  ఆంతర్యం అలవాటైంది_నజరానాలక్కర్లేని మనసాక్షరానికి...!!

16.   అక్షరాలతో అవధానమే మరి_భావ పూరణాలనంతమైనప్పుడు...!!

17.   గతంగానే మిగిలిపోయా_నువ్వు తిరిగొస్తావన్న ఆశతో...!!

18.  ఎన్ని అక్షరాలు గుమ్మరించాలో_మది మౌనానికి మాటలద్దాలంటే...!!

19.   అక్షరారాధన అనంతమైనది_భావాలక్షయమై పొంగుతుంటే...!!

20.   భావాలన్నీ అక్షరబాట పట్టాయి_నీ మౌనమేమంత్రమేసిందో....!!

21.  గాలమేశాయి అక్షరాలు_నీ చిత్తరువే చిత్తంలో చేరినందుకనుకుంటా..!!

22.   కనికట్టు చేయలేకపోయాయి అక్షరాలు_కంటికెదురుగా నీ రూపుంటే..!!

23.   కాలమేఘం కదులుతూనే ఉంది_జీవితపు రంగులన్నీ మెాసుకెళ్తూ...!!

24.   మనసే అక్షరంగా మారింది_నా భావనలన్నింటా నువ్వేనని గుర్తెరిగి..!!

25.   అక్షర మేఘాలు అలముకున్నాయి_మది అలజడులను చిలకరించడానికి....!!

26.  మానసాలొకటిగా చేసినది ఈ అక్షరాలే_మౌనం మనదైన తరుణాన...!!

27.  సందర్భం రాలేదుగా_మేఘసందేశమివ్వడానికి...!!

28.   బంధం బలమైనదే_బలహీన క్షణాలకు తిలోదకాలిస్తూ...!!

29.  మౌనమూ బావుంది_అలవాటైన జ్ఞాపకాలను కాలంతో కట్టి పడేస్తుంటే...!!

30.   చలించేది నీ చిరునవ్వులకే_మది గాయం మానకున్నా....!!

23, నవంబర్ 2018, శుక్రవారం

అధ్యక్షా...!!

అధ్యక్షా.....!!

ఏ రాష్ట్రానికి ఎవరేం చేసారో చెప్పుకుంటే నాలుగు ఓట్లు పడతాయి, కానీ ఒకే పేరుని పగలనకా రాత్రనకా జపం చేస్తుంటే ఆ నాలుగు ఓట్లు కూడా పడవు. 100 సీట్లు వస్తాయన్న నమ్మకమున్నోడికి 13 సీట్లకు పోటి చేస్తున్నవాడంటే భయమెందుకో మరి..  నలుగురూ జపించే నారాయణ మంత్రమెుకటే....😊

18, నవంబర్ 2018, ఆదివారం

వాణి వెంకట్...!!

                              మనసు గాయాలే ఈ కన్నీటి కావ్యాలు...!! 

             గాయాలను గేయాలుగా మార్చి, గుండె తడిని అక్షరాలకద్ది తన సాహిత్యంతో అందరి మనసులను దోచుకుంటూ, తాను రాసే అక్షరాల్లో విధి దూరం చేసిన బంధాన్ని అనుక్షణం తనతోనే నింపుకున్న వాణి వెంకట్ ముఖపుస్తకంలో తెలియని వారు లేరంటే అతిశయోక్తి కాదు. కలత పడుతున్న మనసుని కనుల మాటున దాచేస్తూ,  చెమ్మగిల్లిన కన్నులకు బాధను  పంచుకునే  పదాలను పరిచయం చేస్తూ తనదైన భావాలతో, అక్షరాలతో ఊరట పొందుతూ అందరి మనసులను తడుముతున్న కవిత్వం అందిస్తున్న వాణి వెంకట్ అభినందనీయులు. 
         కాలం మాన్పలేని గాయాన్ని కలం ఆసరాతో తనకు తానే ఓదార్చుకుంటూ పదిమందికి చక్కని చిక్కని సాహిత్యాన్ని తెలుగు భాషలో అందిస్తున్న వారిలో వాణి వెంకట్ ఒకరు. ఇప్పటి తెలుగు సాహిత్యంలోనున్న వివిధ ప్రక్రియల్లో అందె వేసిన చేయి వాణి వెంకట్ ది. 28 అక్షరాల్లో అద్భుతమైన భావాలు ఏక్ తారలుగా పొదగాలన్నా, రెండు వాక్యాల్లో ఓ గుండె గాయాన్ని చూపాలన్నా అది వాణి వెంకట్ కే సాధ్యం. చిత్రానికి కవిత రాసినా, గజల్ రాసినా, తేటగీతి పద్యం రాసినా ఆమెదొక ప్రత్యేక శైలి. చాలామంది కవితలకు  అద్భుతమైన విశ్లేషణలు రాసి అందరి మన్ననలు పొందడం వాణి వెంకట్ కే చెల్లింది. నిరాశల్ని నిశిలో దాచేస్తూ అక్షరాలతో కనీళ్ళు తెప్పించడం అలవోకగా చేసేస్తారు. దూరమైన బిడ్డను ఎలా అపురూపంగా ఈ భావంలో దాచుకున్నారో చూడండి. 

చెరిగి పోనివ్వను గుండెల్లో గతానెప్పుడు... 
నీ రూపం అపురూపమై జ్ఞాపకాల్లో మిగిలిపోయిందని..!! 

తన అక్షరాలన్నీ తడివేనంటారు మన గుండెలను కూడా తడి చేస్తూ ... 

తడి అక్షరాలే అన్ని_గాయాలను ఆరబెట్టుకుంటూ..!!
ఎన్ని తిమిరాలను పోగేశానో...బాధలు భావాలౌతున్నాయి..!! ఇలా ఎన్నో భావాలను చక్కని పదాల అల్లికతో అందించడం వాణి వెంకట్ ప్రత్యేకత.
    ఖాళీ అధ్యాయం కవితలో వెలుగు పరదాల మాటున దాగుంటే చీకటి నిండిన వెలితిగా మిగులుతూ జీవితమంతా ఖాళీతనమేనంటారు. బంధాలెన్ని ఉన్నా అనుబంధానికి అర్ధం అర్ధమవని సందిగ్ధమే ఎప్పుడూ .. అని అనడంలో ఎంత లోతైన అర్ధం ఉందో. దుఃఖంతో మౌనం నిండిపోతే, సమాధానం దొరకని మనసుకు అలసిన ఆఖరి దశలో తెలుస్తుంది జీవితమొక ఖాళీ అధ్యాయమని అనడంతో కవితకు ముగింపునిస్తారు. 
కంటిపాప చీకటైనది కాంతి ఏమిటి చేయగలదూ
కలల ఓటమి కావ్యమైనది కాల మేమిటి చేయగలదూ.. !! అంటూ జ్ఞాపకాల దృశ్య కావ్యానికి, ఓడిపోయిన సంతసాల దుఃఖాన్ని,  అమ్మ చెప్పిన భాష్యాన్ని గుండె గుండెను కదిలిస్తూ చక్కని గజల్ లో వినిపిస్తారు. 
             అమ్మ గురించి చెప్పినా, నాన్న అందించిన అక్షరాల ఆసరా గురించి చెప్పినా, మౌనంలో మాటలను, నిశ్శబ్దంలో నిశి రాగాలను, దూరమైన పేగు బంధాన్ని చేరుకోలేని నిస్సహాయతను అక్షరాలతో పంచుకున్నా, చేదోడు వాదోడైన చెలిమికి పెద్ద పీట వేసినా, గాయం చేసిన గతాన్ని జ్ఞాపకంగా మార్చుకున్నా ఇలా ఏది రాసినా అది వాణి వెంకట్ గుప్పెడు గుండెలోని రెప్పల చాటు చప్పుడే. మనసు కడలిలో దాచుకున్న నిప్పును కన్నీటి ఉప్పెనగా చేసి అక్షరాలను కంటతడి పెట్టిస్తున్న వాణి వెంకట్ కవిత్వపు భావజాలం చదివిన ప్రతి ఒక్కరిని కొంత కాలంపాటు వెంటాడుతూనే ఉంటుంది. పదిమంది మెచ్చే కవిత్వం పది కాలాలు పదిలంగా ఉంటుందన్నట్టు వాణి వెంకట్ మనసు కవిత్వం మనల్ని వెన్నాడుతూనే ఉంటుందనడంలో ఎట్టి సందేహమూ లేదు. నొప్పింపక తానొవ్వక అన్నట్టుండే వాణి వెంకట్ తెలుగుసాహిత్యంలో తనదైన ముద్రతో సాగిపోవాలని మనసారా కోరుకుంటూ... అభినందనలు . 
 

14, నవంబర్ 2018, బుధవారం

ఏక్ తారలు...!!

1.   నవ్వులు నటించలేనంటున్నాయి_నీ నిష్క్రమణాన్ని తట్టుకోలేక...!!

2.  చేరువ కాలేని జీవితమిది_తీరమెరిగిన అలల ఆటుపోట్లకు...!!

3.  ఊతమవ్వదా నా చెలిమి_తీరమెుకటైన మన జీవితాలకు...!!

4.  సంద్రమంటి చెలిమి నీదయ్యింది_సెలఏటిని చేరని నీ చింతని మాపడానికి....!!

5.  అక్షయమే జ్ఞాపకాలు_మరుపులేని కాలపు క్షణాలకు...!!

6.   అక్షరాలకే సాధ్యమది_అశ్రువులను సైతం అందమైన భావాలుగా మార్చేస్తూ...!!

7.   పన్నీటి జల్లులుగా మారుతున్నాయి_మనసు భారాన్ని అక్షరాలు మెాస్తూ...!!

8.  లలితమైనదే మనసు సాహిత్యం_లాలిత్యం అక్షరాల సొంతమైతే...!!

9.   ఎడబాటు తప్పని మనసులు_అక్షరాలతో మమేకమౌతూ...!!

10.  సేతువుగా చేరి నిలిచింది భావం_మనసాక్షరాలనొకటిగా చేస్తూ...!!

11.   గెలుపు తథ్యం_భావనాత్మక అక్షరాలకు...!!

12.  మురిసి ముదమందలేనా_పలకరించేవి నీ తలపుల సవ్వడులైతే....!!

13.   మనసైన జీవితమైంది_నా నవ్వులన్నింటా నువ్వున్నావని...!!

14.   అంతర్ముఖీనతను ఆపాదించుకున్నా_అంతర్లోచనాలు నా మనసాక్షరాలని...!!

15.   ఆర్ద్రతకు చోటెక్కడిది_ఆత్మీయత అందరానిదై పోతుంటే...!!

16.    మనసే అక్షరంగా మారింది_వెదికిన పెన్నిధి దొరికినందుకనుకుంటా....!!

17.   గుట్టగా పోసినందుకు కాదట బెట్టు_గుట్టుగా అక్షరాన్ని దాయనందుకట...!!

18.   అక్షరాలన్నీ అక్షయమైన భావాలౌతున్నాయి_గుప్పెడు గుండెలో దాగలేక...!!

19.   మనసు భారాన్నంతా ఒంపేసా_అక్షరాలకు బాధ్యత గుర్తుజేయాలని...!!

20.   మనసు భావాలను క్రమబద్ధం చేస్తున్నా_అక్షరాల అండదండలతో....!!

21.  మౌనమెంత ముగ్ధంగా ఉందో_అలక నేర్చిన మనసు పలుకుల్లో....!!

22.   తడక్షరాలు పొడిబారుతున్నాయి_మనసెడారిగా మారిందనుకుంటా....!!

23.  విలాపమే మిగిలింది వాస్తవానికి_గత గాయాలు మిగిల్చిన ఆనవాళ్ళతో...!!

24.   మనసెప్పుడూ ఒంటరిదే_మనిషిదనపు ముసుగుకు బలౌతూ...!!

25.   అలజడిదెంత ఆరాటమెా_నీ తలపులకు వీడ్కోలివ్వలేక....!!

26.    అంతిమ క్షణాలకు ఆయువు పోస్తాయి_జీవం నింపుకున్న జ్ఞాపకాలైతే...!!

27.   వీడ్కోలుకు విషాదమెందుకట_మరో కలయికకు నాందిగా మారినప్పుడు...!!

28.   మనసు ముచ్చట్లే ఇవి_మౌనముద్రలన్నీ పద మంజీరాలైన వేళ...!! 

29.   ఆలోచనెక్కువే అక్షరానికి_మనసుని పదాల్లో మలిచేందుకు....!!

30.   తీరని దాహమే మరి_నెయ్యపు ఆనవాళ్ళ సామీప్యం...!!

11, నవంబర్ 2018, ఆదివారం

కంటిధార.....!!

పజ్రగిరి జస్టిస్ గారి అద్భుతమైన చిత్రానికి నా చిన్న ప్రయత్నంగా....

ఓపలేని భారాన్ని
వెన్నాడుతున్న గత గాయాలను
జ్ఞాపకాలుగా మార్చుతూ
మూసిన రెప్పల మాటున
వెతల వేదనను దాచేస్తూ
మది నింపుకున్న
కలల కడలి ఒంపిన
కన్నీటి చినుకులకు
తడిసిన చెక్కిలి
చెప్పిన మగువ మానసపు
విగత జీవపు మింటిధార
సెగల పొగల మెుదటిధార
ఈ కలకంఠి కంటిధార...!!

9, నవంబర్ 2018, శుక్రవారం

విధ్వంసానికి విరుగుడు...!!

పరమాణువులతో
ప్రకృతిని పరిహసిస్తూ
మానవ మేధస్సుకు గులామంటూ
అండపిండ బ్రహ్మాండాలను
అతలాకుతలం చేస్తూ
కృత్రిమ జీవితాల్లోబడి
జీవకణాలను నిర్వీర్యంగావిస్తున్న
ఆధునికత ఓ వైపు

పచ్చదనపు పరిచయాన్ని
ప్రాణాధారపు పలకరింతలను
స్వచ్ఛదనపు సాంత్వనను
కనువిందైన జీవితాన్ని
కోల్పోతున్న లోపాలనెత్తి చూపుతూ
మూలాధారాలను మరవద్దని
మాయల మత్తులో తూగొద్దని
పర్యావరణ పరిరక్షణ పరమావధి
సమాజ శ్రేయస్సుగా చెప్పాల్సిన
దుస్థితీనాడు

ఆద్యంతాల సృష్టి నడుమన
అవకతవకల అస్పష్టాకారాలకు
పరిపూర్ణతనందించే దివ్యౌషదం
కల్తీ ఎరుగని ఆకుపచ్చని అవని...!!

7, నవంబర్ 2018, బుధవారం

రెప్ప...!!

కనురెప్ప మూయని జీవితానికి ఆ రెప్పల మాటున
మెదిలే కలలెన్నో
మదిలో కదలాడే బాసలకు
ఆలంబనగా నిలిచే
అనుబంధపు ఆసరాలెన్నో
వేవేల వర్ణాలద్దిన
ఊహలకు ప్రాణం పోసిన
స్వప్నచిత్రాల సౌందర్యాలెన్నో
గాయాలనోదార్చేందుకు
బతుకు పయనంలో
రాలిన కన్నీళ్ళెన్నో
కాలపు కనికట్టులో
దిగులు దుప్పటి దాచిన
రెప్పల చప్పుళ్ళెన్నో....!! 

6, నవంబర్ 2018, మంగళవారం

జీవన "మంజూ"ష (డిసెంబర్) ..!!

నేస్తం,
        అవసరాలకు అనుగుణంగా మనుష్యులు మారుతున్నారడానికి మనమే ప్రత్యక్ష సాక్షులుగా  మిగిలిపోతున్నాం. రక్త సంబంధాలను కూడా అవసరార్థ అనుబంధాలుగా మార్చేస్తూ ఆదాయపు బంధాలపై మాత్రమే ప్రేమలు ఒలకబోస్తూ బతికేస్తున్నామిప్పుడు. నేను అన్న స్వార్థం ఉండడం మనిషైన ప్రతి ఒక్కరికి సహజమే, కాని ఆ స్వార్థం  ఎంతగా పెరిగిపోయిందో చుట్టూ జరుగుతున్న సంఘటనలను చూస్తుంటే మనం మానవ సమాజంలోనే ఉన్నామా అని ఓ సందేహమూ పొడచూపుతోంది. "మా ఇంటికి వస్తే ఏం తెస్తావు.. మీ ఇంటికి వస్తే ఏం పెడతావు" అన్న మనస్తత్వాలే ఇప్పుడు అన్ని. మన అవసరానికి మనం మారిపోతూ, ఆ మార్పే ఎదుటి వారిలో కలిగితే ఎదుటి వారిని తప్పు పట్టడం. పలకరింపు అనేది మనసు నుండి రావాలి కాని తెచ్చిపెట్టుకుని పలకరించడం కాదు. మనకు పలకరింపు దక్కలేదనో, గుర్తింపు దక్కలేదనో బాధ పడటం కాదు మనం ఇతరులను ఎంత వరకు గుర్తిస్తున్నామన్నది బేరీజు వేసుకోవాలి మనకంటూ ఓ మనస్సాక్షి ఏడిస్తే. మన ఇంటివాళ్ళు చేస్తే సబబు, అదే వేరే ఎవరైనా చేస్తే భరించలేని తప్పుగా చూడటం మానేసి తప్పుని తప్పుగా చెప్పగలిగే మనసు, నడవడి అలవర్చుకోవాలి. సూటిపోటి మాటలు తూలడం, అనుబంధాలను డబ్బు బంధాలుగా చూడటం కొందరికి వెన్నతో పెట్టిన విద్య. పైకి మాత్రం పూజలు, వ్రతాలు, గుళ్ళు గోపురాలు, భజనలు, సూక్తిసుధలు వినిపిస్తూ తమ లోపాయికారితనాన్ని నలుగురికి తెలియనీయకుండా తేనెల మాటలతో ముసుగులు వేసేస్తూ ఉంటారు. నటన అనేది ఎన్నో రోజులు దాగదు అని తెలిసినా భలే నటించేస్తూ బతికేస్తుంటారు. అనుబంధాలకు విలువలీయని వీళ్ళు ఎంత గొప్పగా నలుగురికి ఆత్మీయ బంధాల గురించి చెప్తారో, వీరిని పుట్టించిన ఆ  బ్రహ్మ కూడా నివ్వెరపోయేలా. కోపం, ఆవేశం వస్తే అమ్మాబాబు, అక్కాచెల్లి ఎవరినైనా ఏకిపారేస్తారు. ఆ సేవలు, ఈ సేవలంటూ దేవుళ్ళ చుట్టూ ప్రదక్షిణాలు. పిల్లలను పట్టించుకోని తల్లిదండ్రులు, తల్లిదండ్రులను పట్టించుకోని పిల్లలు, వెలవెల పోతూ వెలిసిపోతున్న మూడుముళ్ల బంధాలు ఇవే ఇప్పటి కుటుంబ వ్యవస్థలు. దూరం పెరిగిపోతూ బీటలువారుతున్న అనుబంధాలు ఎక్కువైన నేటి ఆధునిక సమాజం మనది. కర్ణుడి చావుకు సవాలక్ష కారణాలన్నట్లు దిగజారిపోతున్న మానవ అనుబంధాలకు స్వయంకృతాపరాధాలెన్నో, ఇతర కారణాలెన్నో.. మార్పు మంచికో చెడుకో అర్థం కాని ప్రస్తుత వ్యవస్థలో ఏమి చేయలేని నిస్సహాయ స్థితిలో మారలేని మనసులు కొన్ని.. ఈ జరుగుతున్న సంఘటనలకు సాక్షులుగా మిగిలిపోతూ...

ఇప్పటికి ఈ ముచ్చట్లకు సశేషం... 
    

3, నవంబర్ 2018, శనివారం

సంతోషాల లోగిళ్ళు....!!

వజ్రగిరి జస్టిస్ గారి చిత్రాలకు ఓ చిన్న ప్రయత్నం.... ధన్యవాదాలు అండి మీ చక్కని చిత్రాలకు... 


కనుమరుగౌతున్న
సంప్రదాయపు నిధులు
గత వైభవ చిహ్నాలుగా

భట్రాజు పొగడ్తల
భజనాట్టహాసాల నడుమ
రంగరంగ వైభోగంగా

కాడెద్దుల సేద్యాల
కనువిందైన కర్షకుల హర్షాల
ఆనందాతిశయపు ఆహ్లాదాలుగా

చిరుజల్లుల సందడులు
చిట్టిపొట్టి చిన్నారుల అల్లరులతో
ప్రతి ఇంటి గడప కనుల పండుగగా

నాదస్వరాల ఆలాపనలు
హరిదాసు సంకీర్తనల గానాలతో
సిరుల సంతోషాల లోగిళ్ళు పల్లె జీవితాలు ఆనాడు

బోసిబోయిన ముంగిళ్ళు
బావురుమంటున్న అనుబంధాలతో
అతి అనావృష్టి పాలబడి బిక్కుబిక్కుమంటున్న బతుకులీనాడు...!! 

2, నవంబర్ 2018, శుక్రవారం

ద్విపదలు...!!

1.  అదే మాట
మన మనసులను పరిచయం చేస్తూ...!!

2.  మౌనమెప్పడూ మాటల్లోనే
మనసు పారేసుకున్న క్షణాల్లో దొర్లిపోతూ....!!

3.   ఆరాధనకర్ధం ఇదేనేమెా
నిరీక్షణనూ ఆస్వాదిస్తూ...!!

4.  అక్షరాలూ తొందర పడుతున్నాయి
పదాల ప్రవాహంలో కలవాలని...!!

5.   విడలేని అక్షర బంధమది
పదాలన్నీ నీతోనే ముడిబడినందుకనుకుంటా...!!

6.    వినిపించిన శబ్దమేదో వెంటాడుతోంది
గతజన్మ జ్ఞాపకాన్ని తలపిస్తూ...!!

7.   మనసెప్పుడూ ఇంతేనేమెా
మౌనాన్ని నీతో నింపి మాట్లాడించేస్తూ...!!

8.   చీకట్లో నక్షత్రాల వెలుగు
తప్పిపోయిన అనుబంధం వెదుకులాడుతూ...!!

9.   మనసు పుస్తకమింతే
మౌనపు ముచ్చట్లను అక్షరాల్లోనికి ఒంపేస్తూ...!!

10.   మనసు పడినందుకే ఈ మరులు
మరపు సాధ్యం కాదని తెలియక...!!

11.   అక్షరం మౌనవ్రతం వీడింది
మదిలోని మాటల వెల్లువకు...!!

12.   నిశ్శబ్దం ఇష్టంగా ఉంది
స్తబ్ధత నిండా నువ్వున్నావని...!!

13.   అలరించింది నీ రాగమే
అలవోకగా నిరీక్షణ గమకాలై....!!

14.   నిరీక్షణ ఓ రాగమైంది
నీ మదినలరించే మలయమారుతంగా...!!

15.   గెలిచింది అక్షరాలే
పడుతూ లేస్తున్న జీవితాన్ని అందుకుని...!!

16.   చదువుతోంది నిన్నే
గెలిచిన మనసుని అక్షరాలుగా మలుస్తూ....!!

31, అక్టోబర్ 2018, బుధవారం

ఏక్ తారలు...!!

1.   మనసును చదవడం నేర్చుకున్నా_భాషలకతీతంగా ఉండాలని...!!

2.  మదిని తాకిన భావనలే_అక్షరాలకు చేరికవుతూ....!!

3.  పరిపూర్ణం పరిహాసమాడుతోంది_అల్ప సంతోషాలనందిస్తున్న విధిని చూస్తూ...!!

4.    కాలం రాల్చిన కలలు_జ్ఞాపకాల క్రీనీడలుగా...!!

5.   పొరపాటేమి లేదు_గ్రహపాటంతే ఈ జీవితం...!!

6.  ఎన్ని యుగాల నిరీక్షణకైనా సిద్దమే_క్షణాల నీ సమక్షం కొరకు...!!

7.   అక్షరాయుధం చాలు_గెలుపు సోపానమధిరోహించడానికి...!!

8.  ఓ క్షణం చాలదూ_యుగాల కాల నిరీక్షణకు తెర దించడానికి....!!

9.  మనసైన మమకారమది_గుప్పెడు గుండెెలో పదిలపర్చుకున్నానందుకే...!!

10.  పగటిదెంత దొడ్డ మనసో_రాతిరికి సగభాగమీయడానికి...!!

11.    భ్రమ కాదు వాస్తవమే_అద్దం చూపింది నీలోని నన్నే..!!

12.   భావాలను మౌనం ఆవహించింది_మనసాక్షరాలపై కినుక వహించి...!!

13.   ఓటమి విజయమిది_నీ గెలుపులో నన్ను  చూసుకుంటూ...!!

14.   నెమలీక నెయ్యం నాకు వద్దు_చేయందించే చెలిమి చాలు...!!

15.   మౌనం మాటాడుతునే ఉంది_మనసు తెలుపుతూ...!!

16.  ఛీత్కారాలకు తావెక్కడ_చెలిమి చేరువయ్యాక...!!

17.   అక్షరాలకూ అతిశయమే_భావాలను అందంగా అల్లుకుంటున్నందుకు...!!

18.   ఆద్యమైనది అంకురమే_తెర మరుగున ఉన్నా ఉనికి పరిచితమే...!!

19.  హాలాహలమూ అమృతమే_మధనాలన్నీ మధురాలై చేరితే...!!

20.   శాశ్వత ముద్రలే కొన్ని_సైకత రేణువులైనా చెదరక...!!

21.  ఆత్మీయతల నెలవే ఆ చెలిమిది_చిరాకు పరాకులకు చోటులేదక్కడ...!!

22.  ప్రతి కవితా పదాల సంపదే_కతల వెతల సమాహారమై అలరిస్తూ...!!

23.  వెతలకు వెలితినిచ్చింది_ఆత్మీయమైన అక్షరాల చెలిమి...!!

24.  కంటికెగసిన మింటిధార_మనసు మర్మమును దాయనేర్చునా...!!

25.   దాగని కన్నీళ్ళే ఇవి_మనసును చలువ పందిళ్లుగా మార్చుతూ....!!

26.   చేవ్రాలు చెరగకుంది_గతజన్మ బంధాన్ని తలపిస్తూ....!!

27.   నవ్వులన్నీ నువ్వున్న క్షణాలవే_అది గతమైనా వాస్తవమైనా....!!

28.   మనదైనదే జీవితం_ మనసు నవ్వులన్నీ జీవాన్ని నింపుకున్న క్షణాల్లో....!!

29.  చెదిరిపోని అనుబంధమిది_అపురూపమైన జ్ఞాపకంగా పదిలమై...!!

30.   మాసిపోదు జ్ఞాపకమెప్పుడూ_
గతమైనా వాస్తవమై వెన్నాడుతునే.... !!

29, అక్టోబర్ 2018, సోమవారం

అమరావతి రాజధాని...!!

నేస్తం,         
మాటలదేముంది అందరం చెప్తాం వినేవారుంటే. చేతలలో తెలుస్తుంది ఎవరి సత్తా ఏంటో. నిన్న కాసేపు తుళ్ళూరు వెళ్ళి అక్కడ జరుగుతున్న పనులను చూస్తుంటే అనిపించింది. అవరోధాలను అధిగమిస్తూ, ఒక్కో ఇటుక పేర్చుకుంటూ నిరంతరాయంగా సాగిపోయే మనిషికి దృడ సంకల్పముంటే చాలు వయస్సుతో పనిలేదని. పాలక పక్షం ఏం చేస్తోంది, ప్రతి పక్షం ఏం చేస్తోందని ఓటు వేసే ప్రతి ఒక్కరూ ఆలోచించి అధికారం ఎవరికివ్వాలో నిర్ణయించండి. ఓ తప్పు నిర్ణయం ఆంధ్రప్రదేశ్ భవితకు అడ్డుకాకూడదని, తరతరాల మన చరితను చరిత్ర పుటల్లో నిలిపే దిశగా ఉండాలని, మహాకవి శ్రీ శ్రీ అన్నట్టుగా నవ్యాంధ్ర నిర్మాణానికి ఒక్క సమిధనైన చాలు అని అనుకుంటూ, రాజకీయాలు, వ్యక్తిగతానికి విలువనీయకుండా ప్రతి ఒక్కరూ మన ఆంధ్రప్రదేశ్ అనుకుని చూడండి.... సాయం చేయకున్నా పర్లేదు స్వప్రయెాజనాలకు అడ్డంకిగా మారకుండా భారతములో శకుని పాత్రను పోషించకుండా ఉండండి చాలు. వసుదైక కుటుంబం మనదౌతుంది. 

28, అక్టోబర్ 2018, ఆదివారం

యాంత్రికత....!!

యాదికే రాకున్నాయి
ఎనకటి గురుతులన్నీ

ఎదను తాకుతాయి
ఏ పొద్దు పొడుపునో

పరాకు మీదుంటుంది
మారాము చేసేటి మది

తొంగి చూస్తుంటాయి
ఆశలను నింపుకున్న కళ్ళన్నీ

యాంత్రికతను నింపుకుంది
యంత్రాల పాలబడిన బతుకు

యదార్థాన్ని కాదనలేని సాక్ష్యమిది
ఏకాకుల్లా మిగిలిపోతున్న ఎన్నో జీవితాలకు...!!

27, అక్టోబర్ 2018, శనివారం

రెప్ప కింది ఉప్పెన...!!

                              మనసు తడి అక్షరాల్లో చేరితే అదే ఈ రెప్ప కింది ఉప్పెన...!! 
           అంతర్జాలంలో అందరికి సుపరిచితులు, ప్రభుత్వోద్యోగిగా, తల్లిగా తన బాధ్యతలను నెరవేరుస్తూ సాహితీ రంగంలో తనదైన శైలితో చక్కని కవితలు రాస్తున్న శ్రీమతి విజయలక్ష్మి మార రెప్ప కింది ఉప్పెన కవితా సంపుటి సమీక్షలో ఇంటి బాధ్యతలతో సతమయ్యే ఇల్లాలి ప్రేమెప్పుడూ ఒంటరేనంటారు నా ప్రేమెప్పుడూ ఒంటరే అన్న కవితలో. అమ్మ కవితలో పిల్లలకు దూరమైనా ఆ జ్ఞాపకాల్లో బతికే అమ్మ ప్రేమను చూపించారు. ఎన్ని కష్టాలెదురైనా ఓటమికి వెరవని గులాబీ జీవితాన్ని మనకు ఆదర్శంగా చూపించారు. రాలిన హృదయం, మరణ మృదంగమది కవితల్లో ఓ స్త్రీ జీవితంలోని కొన్ని కోణాలను, వాస్తవంలో అవాస్తవాన్ని, వేదన తీర్చలేని మరణము చిన్న చూపే చూసిందంటారు. ముక్కుపుడక అందాల మెరుపునూ, యువత కర్తవ్యాన్ని వినిపిస్తారు. రెండవ నెలవంక అంటూ సరి కొత్తగా ప్రేమను, ఆరాధనను హృద్యంగా చెప్తారు. ఐకమత్యంలో డబ్బు కోసం కోల్పోతున్న విలువలను, స్త్రీ మనసు కవితలో కొన్ని క్షణాలు సమయాన్ని కేటాయిస్తే స్త్రీ ప్రేమ అర్ధమౌతుందంటారు. అంతరంగంలో అవ్యక్తమైన ప్రేమను, " నా ఈ శ్వాసని నీకై ఈ గాలిలోనే ఒదిలేస్తున్నా ఒక్కమారు నీవు శ్వాచించినా చాలు" నా జన్మ ధన్యమేనంటారు. బంగారు బాల్యం, అనాధ బిడ్డ, అల్లరి ఆత్మీయతలు, అమ్మ ప్రేమ వంటి కవితలు మన అందరి జ్ఞాపకాలను తడుముతాయి అనడంలో ఎట్టి సందేహమూ లేదు. పంజరంలో రామచిలుక, అతివ జీవితాలను సరిపోల్చుతారు. ధూమపానం, తాగుడు మానండి అంటూ మానడం వలన కలిగే లాభాలను చెప్తారు. ఈ కవితా సంపుటి పేరైన రెప్ప కింది ఉప్పెన కవితలో అవనిపై అతివ తిప్పలు, ముప్పులు, కష్టాలు, కన్నీళ్లు ఇలా అన్ని ఏకరువు పెడుతూ శిథిలమౌతున్న స్త్రీ హృదయాన్ని అద్భుతంగా ఆవిష్కరించారు. మోడువారిన మానుతో అభిసారికను పోల్చడం బావుంది. బాధ్యతలను గుర్తు చేస్తూ మొక్కల్ని పెంచమంటూ, మనసు బాసలు వినిపిస్తూ, బాల్యమెంత మధురమంటూ ఆ వెంటనే పిండంగా ఉండగానే చేస్తున్న హత్యలను ఘాటుగా నిరసిస్తారు. కల్లలైన కలలను కనబడనీయక నటించేస్తున్నామంటారు జీవన కావ్యంలో. ఒంటరి అనామికలో దగా పడిన స్త్రీ కోరికలు, ఆవేదన చెప్తూ ఆమెపై సంఘపు కట్టుబాట్లపై విసుర్లు విసురుతారు. ఆత్మాలింగన ఆరాధనను రాధామాధవీయంలో చూపిస్తారు. చీడపురుగుల కామాంధుల మగతనపు మృగత్వాన్ని మృగాలు కవితలో కళ్ళకు కట్టినట్టు చూపిస్తారు. కన్నీటి  మేఘం,అనుకోని అతిథి, వసుధ ఘోష వంటి కవితలు ఆత్మీయతకు అలమటించే మనసులను తెలుపుతాయి. యముడికీ చేదే అన్న కవిత చదువుతుంటే మనసు కలుక్కుమనక మానదు. ప్రేమైక సమాజాన్ని, మధుర  కావ్యాలను, కన్నీటి చెలిమితో పరిచయం చేస్తూ ఎంత ధనం పోసినా కొనలేని ఆయువుకి ఆరడుగుల నేల చాలంటారు తాత్వికంగా. ధన్య జీవి ఎలా కాగలరో చెప్తారు తనదైన మాటల్లో. రైతు ఘాటు ఘోషలో కనీస గిట్టుబాటు ధర గిట్టని రైతుల కష్టాన్ని, తన ఆనందాలనన్నింటిని త్యాగం చేసి సంతోషాన్ని మాత్రమే మనకు పరిచయం చేసేది నాన్నేనంటారు. ధైర్యం - బలం అంటూ విజయాన్ని పొందమంటారు. నిజంగానే రోటి పచ్చడి రుచిని మన అందరితో ఆస్వాదింపజేస్తారు రోటి పచ్చడి కవితతో. రాణివాసపు చిలక, లిల్లీ - లొల్లి కవితలు బాధని కూడా సున్నితంగా చెప్తాయి. స్త్రీ గురించి చెప్తూ హెచ్చరిక జారీ చేస్తారు. తూర్పు పడమర కవిత అందమైన ఆరాధనకు ప్రతీకగా నిలిచింది. నా నీవే..నీ నేనే, ఆవిరైన ప్రాయం, శాసించు ప్రియా కవితలు ఎదురుచూపుల విరహాన్ని, ప్రేమ బంధాన్ని తెలుపుతాయి. విశ్వజనీనమైంది అమ్మ ప్రేమ అంటారు అమ్మ అమ్మే కవితలో. ఉద్యోగ బాధ్యతలు నిర్వహించే మహిళను ఓ మహిళా ఉద్యోగిలో, ఎవరు లేక బోసిబోయిన ఇప్పటి ఊరుని, అప్పుడు పంచిన జ్ఞాపకాలను నా ఊరు కవితలో తలచుకుంటారు. తొలిపొ(ము)ద్దు మలి జీవితంలోనూ వేకువపొద్దే ఆ జ్ఞాపకమంటారు. మట్టి గాజుల అందాలను, గడిచిన ప్రేమలో గతించిన జ్ఞాపకాల్లో గువ్వలా ఒదగనీమంటారు. తోలి ఉషస్సు, శిలా శాసనం, జలతారు కన్య, సొగసు చూడ తరమా, జీవన వాసంతం, మది ఆలాపన, వలపు రాగం, అజంతా అందం, అశ్రు ధారలు వంటి కవితల్లో చక్కని ప్రేమ భావుకత, విరహం, నిరీక్షణ కనిపిస్తుంది. మనసు జాబు కవితలో ఆర్దతతో నిండిన ఆరాధన, పొదరిల్లు కవితలో అందమైన ఉహలజల్లు, నిరీక్షణ, విరహ జ్వాలలు, శశి కిరణం, జన్మ జన్మల బంధం, రంగుల ఫక్కీలు, రాలినా మధురమే,నీవే వంటి కవితల్లో ఆర్తితో కూడిన ప్రేమ, ఆరాధనా, ఆత్మీయ సన్నిహితమైన అనుబంధం కనిపిస్తుంది. చినుకుకై ఎదురుచూసే రైతు బిడ్డల ఎదురుచూపు రైతు ఆవేదనలో వినిపిస్తారు. ఊహాలోకం, సిగ్గులొలికేనా, తెల్ల గులాబీలు, మేని పరవశం, నాలో నీవో..నీలో నేనో.. , మారాణి, తుంటరి ఊహ, మేలిమి ముత్యం, రంగుల ప్రపంచం, రాయినైతిని, విధి, ఉంటావ్, బంధం, జాజుల గె(తె)లుపు, వర్ణనకందని అందం, క(చ)లవ్ భామా కవితలన్నింటిలో చక్కని భావుకత్వంతో నిండిన ప్రేమానురాగాలు, అందమైన ఊహాలోకపు వర్ణనలు మనకు కనిపిస్తాయి. వేదనకు వీడ్కోలిస్తూ సాగిపొమ్మంటారు వేదన కవితలో. మరణించినా జీవిచడం ఎలానో చెప్తారు, మా మగజాతి సలాంలు అంటూ స్త్రీ ఔన్నత్యానికి గులామంటారు. నయన సోయగానికి స్వాగతమంటూ  మది భావాన్ని కన్నీటి మంచు పూలతో అక్షరాల్లో నింపుతారు. చెలిని వర్ణిస్తూ అద్భుత ప్రేమను చూపుతారు. రాలుతున్న పండుటాకునే కవిత ఇప్పటి వాస్తవ కథనాన్ని, బిడ్డలు వదిలెళ్లిన తల్లిదండ్రుల మనసును చూపిస్తుంది. శిలా ఫలకం నీ నామం కవిత మనసులోని అవ్యాజ్యమైన ప్రేమను చూపించడంలో సఫలమైనట్లు తోస్తుంది.
              రెప్ప కింది ఉప్పెన కవితా సంపుటిలో కవితలు ప్రేమ, విరహం, వేదన, ఊహలు, వర్ణనలు, ఎదురుచూపులు, అనుబంధాలు, ఆవేశాలు, నివేదనలు, నిట్టూర్పులు, నిరాశలు వంటివి కనిపిస్తున్నా జేవితాన్ని బాల్యం మొదలు వృద్ధాప్యం వరకు అన్ని కోణాల్లో చూసిన మనసుల అనుభూతులను మనకు అందిస్తాయి అనడంలో ఏ విధమైన అనుమానమూ లేదు. చక్కని భావాలతో గుండె లోతులను తడిమిన ఈ రెప్ప కింది ఉప్పెన కవితా సంపుటి కవయిత్రి విజయలక్ష్మి మారకు హృదయపూర్వక అభినందనలు.

అపురూపం పుస్తక సమీక్ష...!!

          అపురూపమైన అనుబంధాలకు అక్షర రూపమే ఈ అపురూపం...!!

         డాక్టర్ లక్ష్మీ రాఘవ "నా వాళ్ళు", "అనుబంధాల టెక్నాలజీ" అనే రెండు పుస్తకాల ద్వారా చాలామందికి సుపరిచితులే. మన చుట్టూ జరుగుతున్న చిన్న చిన్న సంఘటనలే మనకు ఈ కథల్లో కనిపిస్తుంటాయి. అందుకే ఇవి సహజంగా అనిపిస్తూ మన మనసులోని మాటల్లా మన చుట్టూనే తిరుగుతుంటాయి.
        అపురూపం కథాసంపుటిలోని ప్రతి కథా సున్నితమైన మానవ సంబంధాల చుట్టూ అల్లుకున్న సంఘటనలే. మొదటి కథ అపురూపంలో పూర్వీకుల నుండి వారసత్వంగా వచ్చే కొన్ని అరుదైన జ్ఞాపకాల గుర్తుల విలువలను గుర్తించని కొందరికి ఈ కథ చెంపపెట్టు. పెద్దలు ఇచ్చిన వస్తువులను దాచుకోవడంలోని సంతోషం ఎన్ని కోట్లు పెట్టినా రాదని కొందరు మనసులేని మనుష్యులకు ఎప్పటికి తెలియనిపిస్తుంది. మన సంతోషాన్ని ఆకలి విలువ తెలిసిన వాళ్ళతో, అనుబంధాలకు దూరమైన వాళ్ళతో పంచుకోవడంలోని తృప్తిని ఆచరణ పూర్వకంగా తెలిపిన కథ ఇలా చేస్తే. మంచిని నమ్ముకుంటే మంచే జరుగుతుంది. దైవ సాయం ఎదో ఒక రూపంలో అందుతుందని, అప్పటికప్పుడు జరిగిన నోట్ల రద్దుతో ఇబ్బందులు పడుతున్న సామాన్యుల కష్టాన్ని చెప్పిన కథ సర్జికల్ సాయం. మూగజీవికి మమతానురాగాలుంటాయని, కాస్త ముద్ద పెడితే విశ్వాసంగా ఉండటమే కాకుండా, తమ ప్రాణాలను కూడా లెక్క చేయక మనల్ని కాపాడతాయని, మనకు లేని మానవత్వాన్ని రాజు అనే కుక్క ద్వారా మూగ మనసుని తన మాటల్లో ప్రేమతో మనముందుంచారు. మార్పూ మనసూ కథలో మంచికైనా చెడుకైనా వచ్చిన మార్పుని ఆహ్వానిస్తూ జీవితంలో సర్దుకుపోవడం, మార్పు మంచికే అని ముందుకు సాగిపోవడమే కానీ దీనిలో చిన్నా పెద్ద అని మినహాయింపు లేదంటారు. సాయం కథలో నోట్ల రద్దుతో సామాన్యుల ఇక్కట్లు, సమాజంలో మంచి మార్పు కోసమని మన వంతు సాయమని సరిపెట్టుకోమంటారు. కొత్తగా వచ్చిన కోడలు తన కొడుకుని తనకు కాకుండా చేస్తుందన్న భయంతో కోడలు చూపించే ఆప్యాయతను కూడా తప్పుగా అనుకునే సగటు అత్తగారి మనస్తత్వాన్ని, బంధాలను, బాంధవ్యాలను తన దృష్టితో మనందరికి చూపించారు. అనుకోకుండా జరిగిన నష్టాన్ని జీవితంలో కోల్పోయిన కొన్ని విలువైన వాటిని తిరిగి పొందలేక పోయినా ధైర్యంగా తండ్రి, కూతురు అంగవైకల్యాన్ని సవాలు చేస్తూ బ్రతకడాన్ని ఆసరా కథలో హృద్యంగా చెప్తారు. అత్తాకోడలు, కూతురుల మధ్య అనుబంధాన్ని, బాధ్యతలను అద్భుతంగా చూపిన కథ ఏది బాధ్యత? అందమైన అబద్దం ఎంతటి ఆహ్లాదాన్నిస్తుందో సంతోషం కథ చెప్తుంది. ఒకరికి ఒకరైన భార్యాభర్తలు వారి ఆప్యాయతలు, అనుకోకుండా ఒకరు అనారోగ్యం పాలైతే మరొకరి మానసిక స్థితిని కళ్ళకు కట్టినట్టుగా చూపించి "మిథునం" ని గుర్తుచేస్తూ గుండె అలిసింది కథను చెప్తారు. పరాయి దేశాల్లో మన జీవితాలను, దైనందిన జీవన చర్యల్లో మనం ఏం కోల్పోతున్నామో ఈ క్లాత్ లైన్స్ కథ చెప్తుంది. ఆపదలోనున్న వారికి సాయపడే బంగారం వంటి మనసు ముందు ఏ ఆభరణాలు, ఐశ్వర్యం సరి తూగవని ఈ బంగారం కథ చెప్తుంది.
      శారీరక వైకల్యం కన్నా మానసిక వైకల్యం దౌర్భల్యమైనదని, ప్రభుత్వ పథకాలుగా కాకుండా మానవత్వంతో ఆప్యాయతలను అందించి, ఆదరించమని వేదిక కథలో చెప్పించడం చాలా బావుంది. "మనం" అన్న మాటను మరచి "నా" అన్న చట్రంలో మునిగిపోయి, తన వంతు వచ్చాక కాని చేసిన తప్పు గుర్తుకురాని ఎందరో బిడ్డలకు కనువిప్పు ఈ  ఫ్యామిలీ ఫోటో కథ. ఋణానుబంధానికి, అవసరాన్ని, ఆపదలో ఆదుకోవడానికి కడుపున పుట్టిన బిడ్డలే కానక్కర్లేదు, రక్త సంబంధమూ కానక్కర్లేదు. స్నేహం, అభిమానం చాలని చెప్పిన సహాయం కథలో కథనం తీరు ఆకట్టుకుంటుంది. మానవసేవే మాధవసేవంటూ, మానవత్వమే దైవత్వం కన్నా మిన్న అని కులాల అంతరాలను చెరిపేసిన కథ ఏది సేవ. ఆచారాలు, సాంప్రదాయాలు సణుగుడు జ్ఞాపకాలుగా మిగిలిపోవడమే ఇప్పటి జీవితాలని, దూరమైనా తరువాతే కోల్పోయిన వాటి విలువ తెలుస్తుందని అమ్మ సణుగుడు కథలో వివరిస్తారు. రాష్ట్ర విభజన పర్యవసానం, ఉద్యోగుల బదిలీల మీదే కాకుండా వారి కుటుంబాలపై కూడా పడిందని చెప్తూ పిన్నల, పెద్దల మనస్సులో ఆలోచనలు రేకెత్తించిన సరి కొత్త కోణం ఈ ప్రపోజల్ కథ. మలి వయసులో ఏర్పడిన ఒంటరితనం నుండి బయట పడటానికి దొరికిన ఆలంబన అనుకోకుండా దూరమైతే ఏర్పడిన స్తబ్దత, జీవితపు ప్రయాణంలో ఎవరు ఎప్పుడు ఎందుకు కలుస్తారో తెలియదంటూ, కొన్ని సహవాసాలు అనుకోని మార్పులను తెస్తాయని సావాసం కథలో అద్భుతంగా చెప్తారు. మగతనపు ఆంక్షల బందిఖానాలో మగ్గిన అమ్మకు ఓ కూతురు ఏర్పరచిన స్వేచ్ఛ అమ్మ ఆశ కథలో కనిపిస్తుంది. మలి వయసులో దూరాన ఉన్న పిల్లల దగ్గరకు వెళ్ళడానికి, స్వతంత్రంగా ఉండటానికి గల కారణాలను వివరిస్తుంది ఈ సంధ్యలో కథ. ఆర్ధిక వెసులుబాటున్న ఈరోజుల్లో కుటుంబ బాధ్యతలు భార్యాభర్తలు ఇద్దరివి అని, భార్య విలువను గుర్తించిన భర్త కథ ఏమి మారాలి.
          హస్త కళలు, సాహిత్యం, కళలు ఇలా అన్ని కలగలిపిన కళామూర్తి డాక్టర్ లక్ష్మీ రాఘవ. కుటుంబ బాధ్యతలు, ఉద్యోగ బాధ్యతలు సక్రమంగా నిర్వహిస్తూ, తన అభిరుచుల మేరకు రచనా వ్యాసంగంలో కూడా రాణిస్తూ వైవిధ్యమైన రచనలు చేస్తూ అందరి అభిమానాన్ని అందుకున్నారు. మన చుట్టూ ఉన్న సమస్యలనే చిన్న చిన్న కథనాలతో అందరి మనసులను ఆకట్టుకునే రీతిలో చెప్పడం ఈ అపురూపం కథల సంపుటి ప్రత్యేకం. చక్కని కథలను వాస్తవికంగా అందించిన డాక్టర్ లక్ష్మి రాఘవకి హృదయపూర్వక అభినందనలు.
        

25, అక్టోబర్ 2018, గురువారం

నిజం చేయాలనుంది...!!

కదిలిపోతున్న క్షణాలను
గుప్పిట ఒడిసిపట్టాలన్న
ఉబలాటం ఎక్కువవుతోంది

గాయాలను మర్చిపోవాలనుకుంటూ
జ్ఞాపకాలను మిగుల్చుకోవాలన్న
ఆరాటం పెరుగుతోంది

అంగడి సరుకులుగా మారిన
అనుబంధపు వ్యాపారాన్ని
అడ్డుకోవాలనుంది

అనాదిగా వస్తున్న
దాయాదుల దాష్టీకాన్ని
ఎదుర్కోవాలనుంది

సహనం అసహనమైతే
పర్యవసానమెలా ఉంటుందో
చూపాలనుంది

అక్షరాలకు ఆటవిడుపునిస్తే
భావాలకెలా ఆయువు పోస్తాయెా
చూడాలనున్న కలను నిజం చేయాలనుంది...!!

19, అక్టోబర్ 2018, శుక్రవారం

దీపావళి సందడి...!!

         మన భారతీయ ఇతిహాసాలు, పురాణాలు మనకందించిన సంస్కృతీ సంప్రదాయాల వెనుక మంచి, చెడుల విశ్లేషణ ఉంది. కాలంతో పాటుగా మనము ఆధునికత వైపు పరుగులెడుతున్న ఈరోజుల్లో పండుగలు వాటి వెనుక కారణాలు కాస్తయినా తెలుసుకోవడం మన తరువాతి తరాలకు అవసరమనిపిస్తోంది. ఐదు తరాలను చూసిన అనుభవాలను తరచి చూసుకుంటే ఎన్నో అందమైన బాల్యపు అనుభూతులు, మరచిపోలేని జ్ఞాపకాలు గుర్తుకు వస్తూనే ఉంటాయి. మన పండుగలకు ఉన్న ప్రాముఖ్యం తెలుసుకోవాలన్న కుతూహలం చిన్నప్పుడు అమ్మ చెప్పే కథలతో మొదలైంది. 
       పిల్లలకు బాగా ఇష్టమైన పండుగలు దసరా, దీపావళి, సంక్రాతి. దసరా, సంక్రాంతి ఎక్కువ సెలవలు ఇచ్చే పండుగలు. దీపావళికి రెండు రోజులైనా కాని ఎంతో సందడిగా ఉండే పండుగ. ప్రతి పండుగ వెనుక ఎదో ఒక కారణమున్నట్లే ఈ దీపావళికి కూడా కొన్ని కారణాలు ఉన్నప్పటికి చెడుపై మంచి సాధించిన విజయంగానే చెప్పవచ్చు. అందరికి తెలిసిన కథ వర ప్రభావంతో నరకాసురుడు దేవతలను, ఋషులను ఇబ్బందులకు గురి చేస్తుంటే యుద్దానికి వెళ్లిన శ్రీకృష్ణుడు సైతం నరకాసురుణ్ణి వధించలేక పొతే సత్యభామ నరకాసురుణ్ణి వధించడం, ఆ మరుసటి రోజు చీకట్లను పారద్రోలి వెలుగు చూపించడానికి చిహ్నంగా ఈ దీపావళి పండుగను బాణాసంచా వెలుగుల్లో జరుపుకోవడం ఆనవాయితీగా మారిందని పురాణ కథనం. రావణాసుర సంహారం తరువాత రాముడు సీతా సమేతంగా అయోధ్యకు వచ్చిన శుభ సందర్భంలో ప్రజలు సంతోషంతో దీపావళిని జరుపుకున్నారని రామాయణంలో మరో కథ ఉందని చెప్తారు. దీపావళి ప్రతి సంవత్సరం ఆశ్వయుజ అమావాస్య రోజున వస్తుంది. ముందు రోజును ఆశ్వయుజ బహుళ చతుర్థశిని నరక చతుర్థశి అని అంటారు. దీపాలను వరుస క్రమంలో అమర్చడాన్ని దీపావళి అంటారు. అమ్మయినా తప్పు చేసిన కొడుకుని దండించక మానదు అన్న సత్యాన్ని నరకాసుర వధతో లోకానికి చాటుతుంది సత్యభామ. 
        మా చిన్నప్పుడు దీపావళి పండుగకి 10,15 రోజుల ముందు నుండే టపాకాయలు, పిస్తోలు బిళ్ళలు, టేపులు టపా టపా కాల్చడం, లేదంటే సూదంటు రాయితో ఆ బిళ్లలను కొట్టడం, ఉల్లిపాయ టపాసులు కాల్చడం మొదలయ్యేది. కొందరు మతాబులు తయారు చేయడం మొదలు పెడితే, మరికొందరు పూలపొట్లాలు తయారు చేసేవారు. చెక్కలు చెక్కిన పొడి ఎండబెట్టి, గుడ్డలో పోసి దానిని చుట్టి, దానికి పేడ రాసి ఎండబెట్టి తాడుతో కట్టి, ఒక చివర వెలిగించి గుండ్రంగా తిప్పుతుంటే ఆ నిప్పురవ్వలు భలే కనిపించేవి. ఇలా రకరకాలుగా బాణసంచా తయారు చేసేవాళ్ళు. కాకరపువ్వొత్తులు, తాళ్లు, పెన్సిళ్ళు, చిచ్చుబుడ్లు, పాము బిళ్ళలు, విష్ణు చక్రాలు, భూచక్రాలు, రాకెట్టులు, తాటాకు టపాకాయలు, లక్ష్మి ఔట్లు, సీమ టపాకాయలు ఇలా బోలెడు మందుగుండు సామాన్లు ముందే తెచ్చుకుని వాటిని ఎండలో పెట్టి చూసుకోవడం ఆదో సరదా అప్పట్లో.  
        దీపావళి ముందు రోజు భోగి , కుంకుడుగాయలతో తలంట్లు, ఆ నీళ్లు కళ్ళలో పడితే మంటలు, అమ్మమ్మ నోట్లో కొద్దిగా ఉప్పు వేయడం, కొత్త బట్టలు, గోరింటాకు సరదాలు. ఇక పండుగ రోజు సాయంత్రం ఎప్పుడు అవుతుందా అని ఎదురుచూడటం, చీకటి పడుతుండగానే అమ్మమ్మ దేవుడి దగ్గర దీపారాధన చేయడం, తాతయ్య అప్పటికే తయారు చేసిన తాటాకుల ఉట్టిలో 2 మట్టి ప్రమిదలతో దీపం పెట్టి, ఇంటి ముందు గడ్డితో మంట వేసి ఆ  మంట చుట్టూ మూడు సార్లు తిరిగి ఈ దీపపు ఉట్టి దానిలో వేయడం ఆడపిల్లల సరదా, మగపిల్లలతో ఎండిన గోగుఫుల్లతో కాగడా చేసి (దీనిని దివిటీ అని కూడా అంటారు) మూడుసార్లు మంట చుట్టూ తిప్పి మంటలో వేసి ఇంట్లోకి వెళ్లి కాళ్ళు చేతులు కడుక్కుని తీపి తిని, మట్టి ప్రమిదలతో దీపాలు ఇంటి ప్రహరి గోడలపైన, ఇంటి చుట్టూ అలంకరించడం, కొన్ని చోట్ల కొవ్వొత్తులు వెలిగించడం, తర్వాత నాన్న తెచ్చిన టపాసులు, మతాబులు వగైరా వగైరా మందుగుండు సామాన్లు అన్ని ఎవరి ఓపికకు వాళ్ళు కాల్చుకోవడమే పని. ఎవరు ఎక్కువ కాల్చితే వాళ్ళు గొప్ప అనుకుంటూ పిల్లలందరం భలే సంతోషపడేవాళ్ళం. పాపం మరుసటి రోజు ఆ చెత్తనంతా అమ్మవాళ్ళు ఊడ్చుకోలేక సతమతమయ్యేవారు. ఆ కాల్చే సందడిలోనే అప్పుడప్పుడు కాళ్ళు చేతులు కాలడాలు, బట్టలు చిల్లులు పడటాలు జరిగేవి. 
          వర్షాకాలంలో పడే వర్షాలకు దోమలు, అనారోగ్యాలు ఎక్కువ కాకుండా ఈ దీపావళి పండుగ టపాసులు ఉపయోగపడతాయని తెలియక, ఇప్పటి స్పీడ్ యుగంలో ముందు రోజో, లేదా పండుగ రోజో షాప్ కి వెళ్లి నచ్చినవి తెచ్చుకోవడం, రెండు కొవ్వొత్తులు వెలిగించి పెట్టేసి ఏదో కాల్చామంటే కాల్చామన్న పేరుకే అదీ అపార్ట్మెంట్ కింద ఖాళీ ఉంటే.  హమ్మయ్య  మనకి దీపావళి అయిపొయింది అని ఊపిరి పీల్చేసుకుంటున్నాం. టి వి షోలు, ఐ పాడ్, ఐ ఫోన్లలో గేములు, అక్కడే గంటలు గంటలు లేదా ఐ ఐ టి ర్యాంకులు, చదువులు అంటూ పిల్లల బాల్యాన్ని మనం దోచేస్తూ ఆరోగ్యవంతమైన బాల్యపు అనుభూతులను మన తరువాతి తరాలకు అందించలేని దీనస్థితిలో ఉన్నాం ఇప్పుడు. పరిస్థితులు ఇలా మారడానికి కారణం మనమా లేక మరెవరైనానా అన్నది ప్రశ్నగానే ఉండిపోతోంది. గొప్పల కోసమో మరోదానికోసమో సహజ సిద్దమైన కొన్ని పరిణామాలను మార్చేస్తూ, మన సంస్కృతి, సంప్రదాయాలను మన తరువాతి తరాలకు వారసత్వంగా అందించలేకపోవడమనే దౌర్భల్యం నుండి బయటపడి విలువలతో కూడిన వ్యక్తిత్వ, ఆరోగ్య సంపదను అందించాలని కోరుకుంటూ అందరికి దీపావళి శుభాకాంక్షలు... 


18, అక్టోబర్ 2018, గురువారం

ఏక్ తారలు...!!

1.  సంద్రమంత సంతోషమే_గగనమంత చెలిమి సొంతమయ్యిందని...!!

2.  భాషతో పనేముంది_మనసే నీదైనప్పుడు....!!

3.   వెంటాడే ఈ జ్ఞాపకాలు_వేదించే మదికి నివేదించే నివేదనలే..!!

4.  మనసూ మౌనవిపంచే_ముసిరిన భావాలను సుస్వరాలుగా సరిచేస్తూ...!!

5.   నిశీధికి వీడ్కోలిచ్చేది జ్ఞాపకాలే_గుప్పెడు గుండెకు ఆలంబనగా....!!

6.   అల్లుకుపోవడం అక్షరాలకలవాటే_ఆత్మీయత వాటి చుట్టమట...!!

7.   సోయగాల చంద్రుని స్వాగతిస్తున్నాడు_రవి రాజసంగా వీడ్కోలు తీసుకుంటూ...!!

8.  మదిని తడిమే అనుభ(భా)వాలు చాలు_అక్షరాల్లో ఊపిరి పోసుకోవడానికి...!!

9.   గాయమైంది ఓ గుండెకు_ప్రణయం మిగిల్చిన విషాదానికి...!!

10.    మదిని తడిమే మౌనాలెన్నో_అక్షరాలకు ఆయువునిస్తూ..!!

11.  పొడిబారిన మనసు తడే_ఆత్మీయతనద్దుకున్న ఈ అక్షరాలది..!!

12.   భరించనలవి కానిదే ఈ నిశ్శబ్ధం_జ్ఞాపకమెాపలేని భారమైనప్పుడు...!!

13.  జ్ఞాపకాలు గుభాళిస్తూనే ఉన్నాయి_బతుకు భారాన్ని తేలికజేస్తూ...!!

14.  సవ్వడి మిన్నకుంది_మౌనంలో మనసు సడి వినాలని....!!

15.   కల్లోల పరిచింది కలహమే_ఏమరుపాటుకు గురైన మనసుని...!!

16.  ప్రతిపక్షపు అక్షరాలు గోలెడుతున్నాయి_తీర్మానంలో తికమకలున్నాయట...!!

17.  రెండు పక్షాలకు సర్దుబాటే ఎప్పుడూ_పాలితులు పట్టించుకోనంత వరకు..!!

18.   కాలమూ హితమౌతోంది_నీతో నిశ్శబ్ధంగా సంభాషిస్తున్నందుకు...!!

19.  విడివడని బంధం మనది_తడబడిన అడుగుకు ఆసరానిస్తూ...!!

20.  కాలంతో కలిసిపోవాలనుకున్నా_గగనంలోనైనా సేదదీరాలని....!!

21.   మనసు ముడి వీడకుంది_మూడుముళ్ళ బంధం ఎగతాళి కాకూడదని..!!

22.   బాధ్యతలెక్కువ బంధానికి_మనసు మాయకు లోబడదందుకే...!!

23.   పేగుబంధానికి ప్రేమెక్కువ_ముడులను విడివడనీయకుండా....!!

24.  ఆత్మీయత అరుదైనదే_మది స్పందన స్వచ్ఛమైనదైనప్పుడు...!!

25.  మెాహం సమ్మెాహనమైంది_విడలేని బంధం మనదని తెలిసి..!!

26.   మర్మమెరుగనిదే అమ్మదనం_జీవాన్ని నింపి జీవితాన్నిస్తూ...!!

27.   మనసుకలవాటైనట్టుంది_అక్షరాల నిషాలో మునిగి తేలడంలో...!!

28.   కలంతో కలిసిన బంధమది_సిరాతో తప్పని సిగపట్లు అక్షరాలకు....!!

29.   అనుబంధాలలా అడ్డుపడుతుంటాయందుకే_మనసారాటానికి ఆయువునిస్తూ...!!

30.   ముగిసిన కథగా మిగలాలనుకున్నా_సశేషం కాకుండా...!!

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
 

కబుర్లు కాకరకాయలు © 2008. Template Design By: SkinCorner