43. జ్ఞాపకాల
తాయిలాలు
అమ్మ
చీరచెంగు ముడిలో
కాలం
బహు గ’మ్మత్తైనది...!!
విశ్లేషణ:
“జ్ఞాపకాల తాయిలాలు – అమ్మ చీరచెంగు ముడిలో; కాలం బహు గ’మ్మత్తైనది...!!”
ఈ భావకవిత మాతృస్మృతుల మాధుర్యాన్ని, కాలం చేసే చిత్రవిచిత్ర విన్యాసాలను, మనసులో దాగి ఉన్న అనుబంధాల అపూర్వ సౌందర్యాన్ని అద్భుతంగా ఆవిష్కరిస్తుంది. అమ్మ చీరచెంగు ముడి కేవలం ఒక వస్త్రపు మడత కాదు; అది కుటుంబ జ్ఞాపకాల ఖజానా, ప్రేమకు ప్రతీక, మమకారానికి నిలయం. చిన్ననాటి పైసలు, బెల్లం ముక్కలు, తాళంచెవులు, పిల్లల కోసం దాచిన చిరు కానుకలు—ఇవన్నీ ఆ చీర ముడిలోనే సురక్షితంగా ఉండేవి. అందుకే కవి వాటిని **“జ్ఞాపకాల తాయిలాలు” **గా అభివర్ణించారు.
సంస్కృతంలో “మాతృదేవో భవ” అనే వేదవాక్యం తల్లి స్థానాన్ని దైవత్వంతో సమానంగా నిలబెడుతుంది. అలాగే “స్మృతిరేవ జీవనస్య ధనం” అనే భావం ప్రకారం, జ్ఞాపకాలే మనిషి జీవితానికి అసలైన సంపద. కాలం గడిచిపోతుంది, మనుషులు మారిపోతారు, కానీ తల్లి ప్రేమతో ముడివేసిన జ్ఞాపకాలు మాత్రం హృదయంలో చిరస్థాయిగా నిలిచిపోతాయి.
జానపద జీవితంలో అమ్మ చీరకొంగు ఒక ఆత్మీయ ప్రపంచం. ఏడుస్తున్న బిడ్డ కన్నీళ్లు తుడిచేది అదే, ఆకలేసినప్పుడు తినుబండారాన్ని తీసి పెట్టేది అదే, భయపడినప్పుడు కప్పి ఓదార్చేది కూడా అదే. “అమ్మ ఒడే తొలి ఆలయం”, “తల్లి చీరకొంగు నీడలోనే బాల్యం పరిమళిస్తుంది” అనే పలుకులు ఈ మమకారానికి ప్రతిధ్వనులు.
“కాలం బహు గ’మ్మత్తైనది” అనే చివరి పాదం ఈ కవితకు హృదయస్పందన. బాల్యంలో సాధారణంగా కనిపించిన చీర ముడి, పెద్దయ్యాక అమూల్యమైన జ్ఞాపకాల పెట్టెగా మారుతుంది. ఒకప్పుడు అలవాటుగా అనిపించిన దృశ్యాలే, కాలం గడిచాక జీవితాంతం వెంటాడే మధుర స్మృతులుగా నిలుస్తాయి. ఇదే కాలం చేసే మహత్తర మాయ.
ఈ భావకవిత మనకు అందించే సందేశం అత్యంత హృద్యమైనది. సంపదలు, ఆస్తులు, హోదాలు కాలగర్భంలో కలిసిపోవచ్చు; కానీ తల్లి చేతిలో దాచిన ప్రేమానురాగాలు, చీరచెంగు ముడిలో ముడివేసిన ఆప్యాయత, హృదయంలో నిక్షిప్తమైన జ్ఞాపకాలు మాత్రం ఎప్పటికీ చెదరని జీవన సంపదగా నిలుస్తాయి. కాలం ముందుకు నడుస్తుంది, కానీ అమ్మ ప్రేమ వెనక్కి తిరిగి చూసిన ప్రతిసారి మనసును చిన్ననాటి వెలుగుల్లోకి తీసుకెళ్తుంది.
