61. చేసాం చేసాం
అంటాం
చేయించుకున్నది
మర్చిపోతాం
మని’షి
సహజ లక్షణం...!!
విశ్లేషణ:
“చేసాం చేసాం అంటాం – చేయించుకున్నది మర్చిపోతాం – మనిషి సహజ లక్షణం” అనే ఈ సూక్తి, మానవ అహంకార స్వభావాన్ని, కృతజ్ఞతా విస్మరణను, మరియు స్వీయకేంద్రీకృత చైతన్యాన్ని తాత్త్వికంగా ఆవిష్కరించుచున్నది. ఇది సమాజంలో తరచుగా కనిపించే మానసిక ప్రవృత్తికి ఒక నిశ్శబ్ద విమర్శగా నిలుచుచున్నది.
“చేసాం చేసాం అంటాం” అనగా మనిషి తన కృషిని అతిశయంగా ప్రకటించుకొనుట. చేసిన పనిలో తన పాత్రను అధికంగా ప్రతిష్ఠించుకోవడం, “నేనే చేశాను” అనే భావనలో అహంకారపు నీడ దాగి ఉంటుంది. ఇది సంస్కృత సాహిత్యంలో చెప్పబడిన **“అహంకార వికాసము” ** కు ప్రతిరూపం.
కాని “చేయించుకున్నది మర్చిపోతాం” అనే పాదం ఈ సూక్తికి అసలు గాఢతను ఇస్తున్నది. మనం ఎదగడానికి, నిలబడడానికి, జీవించడానికి ఇతరుల సహాయం, మార్గదర్శనం, త్యాగం ఎంత ఉన్నా, వాటిని తరచుగా విస్మరించుట మానవ స్వభావంలో ఒక లోపంగా కనిపించును. ఇది కృతఘ్నతా దోషంగా శాస్త్రాలలో పేర్కొనబడిన భావానికి సమీపార్థకం.
“మనిషి సహజ లక్షణం” అనే చివరి పాదం ఈ వాస్తవాన్ని సార్వజనీనంగా ప్రకటించుచున్నది. ఇది ఒక్క వ్యక్తికి మాత్రమే పరిమితం కాదు; మానవ స్వభావంలోనే ఉన్న మానసిక నిర్మాణం. అహంకారం మరియు విస్మరణ కలిసి మనిషిని అసంపూర్ణ జ్ఞాపకశక్తి గల జీవిగా మార్చును. అయినప్పటికీ, ఈ లక్షణాన్ని గుర్తించడమే ఆత్మవిమర్శకు తొలి అడుగు.
ఇలా ఈ సూక్తి మనకు బోధించునది ఏమనగా—మనిషి తన కృషిని గుర్తించడంలో వేగంగా ఉండవచ్చు, కానీ తనకు సహకరించిన వారిని గుర్తించడంలో జాగ్రత్త అవసరం. కృతజ్ఞతా భావమే నిజమైన మానవత్వానికి మూలాధారం.
0 మీరేమనుకుంటున్నారో.....చెప్పేయండి:
కామెంట్‌ను పోస్ట్ చేయండి
తెలుగులో రాయడానికి www.lekhini.org కి వెళ్ళండి